ABD`nin başı dertte.

ABD'de temerrüde yalnızca 1 hafta kalmasına rağmen Kongre üyeleri henüz bir uzlaşı sağlamayı başaramadı.

Dünyanın en büyük ekonomisi ABD borçlanma sınırını yükseltmezse, 2 Ağustos'tan itibaren borcunu ödeyemez hâle gelecek. Ancak temerrüde sadece bir hafta kalmasına rağmen, Kongre üyeleri hâlâ yasal sınırı yükseltme konusunda uzlaşma sağlayamadı.

Kongre'de son olarak Cumhuriyetçi ve Demokrat liderler borçlanma sorununa iki farklı öneri getirdi.

ABD Kongresi’nde savunulan planların her ikisi de hükümetin borçlanma limitini 2012 sonuna kadar yükseltilmesi üzerine kurulsa da, borçlanma artışını izleyen kemer sıkma döneminde ayrışıyorlar. Cumhuriyetçiler ve Demokratlar, vergi ve harcama reformu gereksinimleri konusunda farklı düşünüyorlar.

ABD Başkanı Barack Obama'nın da sürdürülmekte olan müzakerelerin durumuyla ilgili olarak bugün ilerleyen saatlerde açıklama yapması bekleniyor.

Demokratlar, borçlanma limitini 2.4 trilyon dolar yükseltmeyi ve gelecek 10 yılda 2,7 trilyon dolarlık harcama kesintisi yapmayı öneriyor. Planda yeni vergi artışı, sağlık reformu yer almazken, tasarrufun böyük bölümünün savunma harcamalarından yapılması öngörülüyor.

ABD Başkanı Obama’nın da bu planı desteklediği belirtiliyor. Ancak temsilciler meclisi başkanı Cumhuriyetçi John Boehner, planın ''aldatıcı" olduğunu savunuyor.

Cumhuriyetçilerin planında ise borçlanma limitinin iki aşamada yükseltilmesi öngörülüyor ve böylece 2012 başkanlık seçimlerinden hemen önce konunun tekrar oylanmasını amaçlanıyor.

Ayrıca Kongre’ye, büyük çapta bir vergi reformu getirilmesi ve sosyal yardım programlarının kırpılması öneriliyor. Savunma harcamalarından kesinti yapılmaksızın 1.2 trilyon dolarlık tasarruf öngörüsünde bulunuluyor.

Kısaca ABD’nin borç gelişmesi:

Amerikan ekonomisi geçtigimiz Mayıs ayında tarihsel bir borç limiti olan 14.300 milyar dolara ulaşmıştı. Maliye Bakanı olan Timothy Geithner 16 mayıs günü Kongreye limitin bittigini bildirip en son uzlaşma tarihini 2 Agustos olarak öne sürmüştü.

Bu olay önceki hükümet dönemlerinde de olmuştu ve rutin olarak bu durumlarda borç limiti ikili liderlerin uzlaşması sonucunda yukarı dogru çekiliyordu. Fakat son zamanlarda ikili uzlaşamıyor ve bir türlü borç limitini yukarı çekme konusunda anlaşamıyorlar. Daha dogrus ikili liderler bunu bir koz savaşı olarak birbirlerine karşı kullanmakta.

Piyasalar bu durumdan oldukça tedirgin oluyor. Rating kuruluşları ve IMF, ABD’nin borç limitinin yukarı çekilmemesi halinde not kırmasına gidileceginden endişeleniyor.

ABD’nin borç durumu sallanması halinde ikinci bir finansal afet dogabilir.

Ömer Yumlu

Argenta Spaarbank Nv