"CAATSA Yaptırımları Kalkacak, F-35 İçin Çekincem Yok"
ABD Başkanı Donald Trump, Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından Türkiye-ABD ilişkilerinde yeni bir dönemin kapısını aralayabilecek açıklamalarda bulundu.
Trump, Türkiye'ye yönelik CAATSA yaptırımlarının kaldırılacağını ifade ederken, Ankara'nın yıllardır geri dönmek istediği F-35 savaş uçağı programına ilişkin de dikkat çeken mesajlar verdi. Trump'ın açıklamaları, iki ülke arasında son yıllarda yaşanan savunma sanayii krizinin sona erebileceği yönünde değerlendirmelere neden oldu.
"Türkiye'ye F-35 Vermekte Çekincem Yok"
Trump, Türkiye'nin F-35 programına yeniden katılmasına sıcak baktığını belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Türkiye'ye F-35 vermekte çekincem yok."
Bu açıklama, Türkiye'nin 2019 yılında çıkarıldığı F-35 programına geri dönüş ihtimalini yeniden gündeme taşıdı.
Türkiye Neden CAATSA Yaptırımlarına Maruz Kalmıştı?
Türkiye ile ABD arasında yaşanan en büyük krizlerden biri, Ankara'nın 2017 yılında Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın alma kararıyla başlamıştı.
Washington yönetimi, Rus yapımı S-400 sistemlerinin NATO altyapısı ve özellikle F-35 savaş uçaklarının güvenliği açısından risk oluşturduğunu savunarak Türkiye'nin bu sistemleri aktif hale getirmemesini istedi. Ancak Türkiye, hava savunma ihtiyacını gerekçe göstererek S-400'leri teslim aldı ve envanterine kattı.
Bunun üzerine ABD, 2020 yılında CAATSA (America's Countering America's Adversaries Through Sanctions Act - Amerika'nın Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası) kapsamında Türkiye'ye yaptırım uyguladı.
Yaptırımlar kapsamında;
- Türkiye, F-35 savaş uçağı programından çıkarıldı.
- Savunma Sanayii Başkanlığı ile bazı üst düzey yetkililere yaptırım uygulandı.
- ABD'den savunma sanayii alanındaki ihracat lisansları büyük ölçüde durduruldu.
- Savunma alanındaki birçok ortak proje askıya alındı.
Bu gelişme, NATO müttefiki iki ülke arasındaki ilişkilerde son yılların en büyük krizlerinden biri olarak kayıtlara geçti.
Trump: "CAATSA Yaptırımları Kalkacak"
Trump'ın Ankara'daki açıklamaları ise bu sürecin tersine dönebileceği yönünde güçlü sinyaller verdi.
ABD Başkanı, "CAATSA yaptırımları kalkacak" ifadelerini kullanarak iki ülke arasındaki savunma iş birliğinin yeniden canlanabileceğinin mesajını verdi.
Erdoğan'a Övgü Dolu Sözler
Trump, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan hakkında da oldukça sıcak ifadeler kullandı.
"Sayın Cumhurbaşkanı çok iyi bir iş çıkarıyor." diyen Trump, Türkiye'nin son yıllarda önemli bir gelişim gösterdiğini belirterek şöyle konuştu:
"Bakın, yollarına bakın. Türkiye ilk döneminden de daha güçlü. Ülkesini çok güçlü hale getirdi."
Trump ayrıca Erdoğan için,
"Harika bir lider. Dünyanın her yerinde saygı gören bir lider. İlk günden beri kimyamız çok iyi uyuştu." ifadelerini kullandı.
"Türkiye Askeri Açıdan Çok Güçlü"
Türkiye'nin son yıllarda savunma sanayiinde kaydettiği ilerlemeye de dikkat çeken Trump,
"Türkiye askeri anlamda çok kuvvetli bir ülke." değerlendirmesinde bulundu.
Türk savunma sanayiinin önemli bir seviyeye ulaştığını belirten Trump, "Silah sanayiniz çok güçlü. Türkiye ile çok güzel vakit geçireceğiz." sözleriyle savunma alanındaki iş birliğinin artabileceğinin sinyalini verdi.
Yeni Bir Sayfa Açılıyor mu?
Trump'ın açıklamaları, Türkiye-ABD ilişkilerinde uzun süredir devam eden gerginliğin sona erebileceği yönünde önemli bir mesaj olarak yorumlanıyor. Özellikle CAATSA yaptırımlarının kaldırılması ve Türkiye'nin yeniden F-35 programına dönüş ihtimali, yalnızca iki ülke arasındaki savunma iş birliğini değil, NATO içindeki dengeleri de yakından etkileyebilecek gelişmeler arasında değerlendiriliyor.
Önümüzdeki dönemde Washington ve Ankara arasında yapılacak teknik görüşmelerin, savunma sanayii alanındaki yeni iş birliği modelini şekillendirmesi bekleniyor.